Updates: Medicijnen tegen coronavirus en beschikbaarheid van andere medicijnen

Eind 2019 brak in de regio Wuhan in China een epidemie met een nieuw coronavirus (COVID-19) uit. Inmiddels heeft het nieuwe coronavirus zich verder verspreid en ook in Nederland. Wereldwijd worden er maatregelen genomen om verdere verspreiding te voorkomen en effectieve behandelingen te ontwikkelen. Samen met het Europees Medicijnagentschap EMA en collega’s wereldwijd, ondersteunt medicijnautoriteit CBG wetenschappers met adviezen bij de ontwikkeling van een nieuw vaccin of behandeling tegen het coronavirus.

Volg hier de laatste updates over medicijnen tegen het coronavirus en de gevolgen van het coronavirus voor de beschikbaarheid van medicijnen.

COVID-19 small

Stop niet met uw bloeddrukverlagers vanwege het coronavirus

Laatste update: vrijdag 27 maart 2020, 17:00 uur

Het Europees medicijnagentschap EMA geeft het dringend advies om niet te stoppen met bloeddrukverlagers vanwege het coronavirus. Er gaan berichten rond dat ACE-remmers en angiotensine-receptorblokkers een corona-infectie kunnen verergeren.

Prof. dr. Ton de Boer, voorzitter van het CBG, zegt hierover:

“Er zijn momenteel geen resultaten die een verband aantonen tussen deze bloeddrukverlagers en het erger worden van een corona-infectie. Wat wel aangetoond is, is dat deze middelen beschermend kunnen werken op hart- en vaatziekten waarvoor ze dan ook worden voorgeschreven. Zomaar stoppen kan gevaarlijk zijn’.

Lees hier het nieuwsbericht van het EMA.

IGJ: schrijf geen chloroquine of hydroxychloroquine voor ter preventie van het coronavirus

Vrijdag 27 maart 2020, 16:00 uur

De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) waarschuwt huisartsen en apothekers om de reumamedicijnen chloroquine en hydroxychloroquine ( Plaquenil) niet voor te schrijven aan patiënten om besmetting met het nieuwe coronavirus te voorkomen. IGJ komt met deze reactie naar aanleiding van signalen die binnenkwamen.

IGJ: “Er zijn nog geen preventieve medicijnen of vaccins tegen het coronavirus. Ook voor chloroquine en hydroxychloroquine is volstrekt onbewezen dat het enige preventieve werking heeft tegen het coronavirus. Bovendien zijn chloroquine en hydroxychloroquine geen geneesmiddelen om lichtvaardig mee om te gaan: het is zeer toxisch bij overdosering.” Ook medicijnautoriteit CBG sluit zich hierbij aan.

Prof. dr. Ton de Boer, voorzitter van het CBG:

Ik begrijp dat de angst onder patiënten groot is om besmet te worden met het coronavirus. Het is belangrijk om verkeerde informatie tegen te gaan. Er is nu geen medicijn of vaccin goedgekeurd dan wel een onderzoek gepubliceerd om een besmetting met corona te voorkomen. Houd je aan de voorschriften van de overheid, zoals afstand houden en regelmatig je handen wassen.

Rationeel gebruik draagt ook bij aan het beschikbaar houden van chloroquine en hydroxychloroquine voor patiënten die daar echt baat bij kunnen hebben, zoals reumapatiënten.

EMA: pas op voor vervalste medicijnen

Dinsdag 24 maart 2020

Het Europees Medicijnagentschap EMA dringt er vandaag op aan om geen medicijnen te kopen van niet-geautoriseerde websites en andere leveranciers die verkeerde bedoelingen hebben bij de aanhoudende pandemie van het nieuwe coronavirus (COVID-19). Op dit moment zijn er geen goedgekeurde medicijnen in de verkoop  die helpen bij de behandeling of in het voorkomen van COVID-19.

Wat is het risico?

Vervalste medicijnen zijn nepmedicijnen die door verkopers worden aangeboden als echt. Ze bevatten mogelijk het verkeerde of geen actieve stoffen of soms de juiste stof in de verkeerde hoeveelheid. Ook kunnen ze zeer schadelijke stoffen bevatten die niet in medicijnen mogen voorkomen. Het gebruik van dergelijke producten kan leiden tot ernstige gezondheidsproblemen of een verergering van de ziekte.

Wat te doen?

Koop geen medicijnen waarbij wordt geadverteerd dat ze werken als behandeling tegen COVID-19 of het coronavirus voorkomen. Overleg met uw arts of apotheker. Volg het advies van autoriteiten op om coronavirus-gerelateerde symptomen zoals koorts te behandelen.

Oproep EMA: werk samen in onderzoek naar medicijnen tegen corona

Vrijdag 20 maart 2020, 16:00 uur

Er vindt momenteel veel onderzoek plaats naar medicijnen tegen het coronavirus. Het Europees medicijnagentschap EMA roept bedrijven en onderzoeksgroepen op om zich aan te sluiten bij grote initiatieven. Hierdoor is het mogelijk om meerdere medicijnen met elkaar te vergelijken, in grotere groepen patiënten. Zo kan er sneller een uitspraak gedaan worden over de werkzaamheid en veiligheid van mogelijke medicijnen.

Prof. dr. Ton de Boer, voorzitter van het CBG, zegt hierover:

In een kleine studie duurt het veel langer dan in een grote studie voordat er voldoende patiënten zijn onderzocht om een goede uitspraak te kunnen doen over de gunstige effecten en de bijwerkingen van mogelijk werkzame medicijnen. We roepen bedrijven en onderzoeksgroepen dan ook op om samen te werken om op deze manier zo snel als mogelijk een werkzaam medicijn tegen het coronavirus te vinden.

Lees ook het volledige nieuwsbericht over de oproep van het EMA.

CBD: paracetamol achter de kassa en maximaal twee verpakkingen

Vrijdag 20 maart 2020, 12:00 uur

Het Centraal Bureau Drogisterijbedrijven (CBD) adviseert drogisten nieuwe maatregelen te nemen om ervoor te zorgen dat paracetamol voor iedereen beschikbaar blijft. De maatregelen luiden als volgt:

  • Paracetamol is voorlopig alleen achter de toonbank verkrijgbaar;
  • Het maximum aantal verpakkingen paracetamol is voorlopig twee per klant.

Marten Hummel, directeur CBD:

Zelfzorgmedicijnen zijn voldoende beschikbaar, maar de afgelopen dagen kopen veel consumenten meer paracetamol dan normaal. Daardoor kan het gebeuren dat drogisten de volgende klant ‘nee’ moeten verkopen. Dit wil het CBD zo veel mogelijk voorkomen met deze maatregelen.

Europese taskforce gestart

Woensdag 18 maart 2020
Het Europees Medicijnagentschap (EMA) is een taskforce gestart met Europese deskundigen op het gebied van vaccins en geneesmiddelen, infectieziekten en andere relevante expertises. Een taskforce als deze wordt in het leven geroepen wanneer er sprake is van een noodsituatie voor de volksgezondheid. De taskforce brengt actuele ontwikkelingen van medicijnen tegen het coronavirus in kaart, geeft farmaceutische bedrijven input en advies, en kan zo snel op signalen reageren. Dit allemaal om de ontwikkeling van medicijnen en vaccins tegen het coronavirus te versnellen.

De laatste keer dat een dergelijke taskforce is gestart, was bij de dreiging van het Zikavirus.

Voorzorgsmaatregel verkoop en levering medicijnen vanwege nieuwe coronavirus

Dinsdag 17 maart 2020

Het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) heeft afspraken gemaakt met de Werkgroep Geneesmiddelentekorten, waarin o.a. vertegenwoordigers van apotheken, drogisterijen en groothandels zitten, over de levering en verkoop van medicijnen met en zonder recept. Dit betekent dat patiënten de gebruikelijke hoeveelheid medicijnen op recept meekrijgen, maar niet voor een langere periode. Om paracetamol en andere zelfzorggeneesmiddelen voor iedereen beschikbaar te houden, adviseert het Centraal Bureau Drogisterijbedrijven (CBD) voorlopig een maximum van drie verpakkingen per klant. Deze voorzorgsmaatregelen zijn genomen, zodat andere mensen niet met lege handen komen te staan.

Door de actuele ontwikkelingen rondom het nieuwe coronavirus houdt het ministerie van VWS de beschikbaarheid van medicijnen nauwlettend in de gaten, zowel nationaal als internationaal. De partijen in de Werkgroep Geneesmiddelentekorten hebben deze situatie besproken. Het beeld is dat er op dit moment geen geneesmiddelentekorten zijn ontstaan door de uitbraak van het virus. Het is echter niet uit te sluiten dat er leveringsproblemen kunnen ontstaan als het handelsverkeer met China en India langere tijd wordt belemmerd.

Paracetamol als eerste keus om koorts te onderdrukken

Maandag 16 maart 2020

We krijgen de afgelopen dagen de vraag of ibuprofen de corona-infectie kan verergeren. Is dat zo?

Prof. dr. Ton de Boer, voorzitter van het CBG, zegt hierover:

Voor de huidige corona-infectie is er onvoldoende wetenschappelijk bewijs dat pijnstillers met een ontstekingsremmende werking (ook wel NSAIDs genoemd, waaronder ibuprofen) het verloop van de infectie zou kunnen verergeren. We adviseren, in overeenstemming met de behandelrichtlijnen van de NHG, paracetamol als veilige en betere keus om in eerste instantie koorts en pijn te onderdrukken. Paracetamol heeft ten opzichte van NSAIDs minder bijwerkingen en helpt voldoende tegen koorts en pijn.

Meer hierover lees je in het advies van het Europees Medicijnagentschap EMA.

Europese aanpak beschikbaarheid medicijnen als gevolg van het nieuwe coronavirus

Dinsdag 10 maart 2020

Het Europees Medicijnagentschap EMA en medicijnautoriteiten in heel Europa volgen de uitbraak van het nieuwe coronavirus (COVID-19) op de voet. En houden samen de mogelijke impact die het heeft op de beschikbaarheid van medicijnen in Europa in de gaten. Er zijn op dit moment geen  medicijntekorten of leveringsproblemen als gevolg van deze uitbraak gemeld in Europa. Ook niet in Nederland. Daarbij is niet uit te sluiten dat er in de toekomst alsnog eventuele tekorten of leveringsproblemen van medicijnen kunnen ontstaan.

In Nederland zijn bedrijven wettelijk verplicht om verwachte tekorten bij de overheid te melden. Hiervoor kunnen zij terecht bij het Meldpunt Geneesmiddelentekorten en –defecten van CBG en IGJ.

Europese stuurgroep

Het Europees Medicijnagentschap EMA heeft samen met de Europese Commissie een coronavirus stuurgroep opgezet. Deze stuurgroep heeft een coördinerende rol in Europa bij het aanpakken van eventuele medicijntekorten door het coronavirus. Medicijnautoriteiten hebben al verschillende maatregelen getroffen. Zo wisselen landen informatie uit en onderhoudt het EMA contact met de farmaceutische koepels hierover.

Column 'Over medicijnen' van Collegevoorzitter Ton de Boer

Woensdag 4 maart 2020

Prof. dr. Ton de Boer schrijft iedere eerste woensdag van de maand een column ‘Over medicijnen’ in diverse regionale dagbladen.

'Ik kan alleen maar hopen, met u, dat de diverse onderzoeken voorspoedig verlopen. Wij geven desgevraagd advies en zetten in ieder geval ons beste beentje voor om een vaccin of geneesmiddel zo snel mogelijk te beoordelen. Zodat het zo snel mogelijk beschikbaar komt.'

> Lees hier de column van prof. dr. Ton de Boer.

Snel wetenschappelijk advies mogelijk

Dinsdag 4 februari 2020

Op dit moment zijn er wereldwijd geen goedgekeurde vaccins ter voorkoming van coronavirus infecties en ook geen behandelingen gericht tegen het virus wanneer de infectie al aanwezig is. De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) riep de uitbraak van het nieuwe coronavirus uit tot een internationale noodsituatie voor de volksgezondheid. Het EMA en het netwerk van Europese medicijnautoriteiten bereiden zich met een aantal maatregelen voor om ondersteuning te kunnen geven bij de ontwikkeling van een vaccin of medicijn tegen het COVID-19 virus.

Medicijnontwikkelaars die werken aan effectieve maatregelen om het virus te bestrijden of om verdere verspreiding te voorkomen, kunnen via het EMA en nationale medicijnautoriteiten ondersteuning krijgen bij een versneld ontwikkelingstraject. Denk aan wetenschappelijk advies, de PRIME-regeling, een versnelde beoordeling en het verkrijgen van een voorwaardelijke handelsvergunning. Fabrikanten worden opgeroepen zo snel mogelijk contact op te nemen met het EMA.

Zoals bij elke nieuwe bedreiging voor de volksgezondheid werkt het EMA samen met de volksgezondheidsautoriteiten van de EU, zoals de Europese Commissie, en wisselt informatie uit. Dit gebeurt met name via de International Coalition of Medicines Regulatory Authorities (ICMRA), waarin medicijnautoriteiten wereldwijd zitten.