Interactie informatie voor artsen en apothekers

Ernst van mogelijke interacties: Geelwortel met medicijnen

Ernst van mogelijke interacties: Geelwortel met medicijnen
Maximale risico
Flurbiprofen (R02)0
Imatinib (L01)2
Midazolam (N05)0
Paracetamol (N02)0
Sulfasalazine (A07)2
Talinolol* (C07)3
Tamoxifen (L02)4

0: Geen ongemak
1: Kortdurend ongemak (minder dan 2 dagen) zonder blijvende effecten
2: Langdurig ongemak (tussen 2 en 7 dagen) zonder blijvende effecten
3: Blijvende effecten of invaliditeit
4: Falen van (op korte of lange termijn) levensreddende therapie en/of overlijden

* In Nederland geen handelsvergunning toegekend.

Brontabel als csv (160 bytes)

Kruidenpreparaten met geelwortel kunnen een effect hebben op de beschikbare hoeveelheid van een gelijktijdig gebruikt geneesmiddel in het lichaam omdat ze de transporter van het borstkankerresistentie-eiwit (BCRP) remmen. BCRP is een transporteiwit dat onder andere in de darm tot expressie komt. Het transporteiwit verlaagt de biobeschikbaarheid van stoffen door hun actieve excretie in darm en gal te verhogen. In klinische onderzoeken met gezonde vrijwilligers is gebleken dat kruidenpreparaten met geelwortel de plasmaspiegels van bepaalde BCRP-substraten verhogen, zowel bij therapeutische doseringen als microdoseringen. Ook in vitro onderzoeken laten zien dat kruidenpreparaten met geelwortel de opname van substraten voor BCRP remmen. Door tegenstrijdige resultaten en grote variabiliteit is het onduidelijk of deze interacties klinisch relevant zijn.

In patiënten met chronische myeloïde leukemie (CML) werd gevonden dat er minder resistentie tegen imatinib optrad wanneer tegelijkertijd ook kruidenpreparaten met geelwortel werden toegediend. Imatinib activeert de AKT/mTOR-signaalroute waardoor er resistentie ontstaat en de effectiviteit van het middel bij CML wordt verminderd. Kruidenpreparaten met geelwortel remmen de AKT/mTOR-signaalroute, waardoor resistentie minder snel optreedt.

Daarnaast heeft een onderzoek bij gezonde vrijwilligers aangetoond dat kruidenpreparaten met geelwortel de plasmaspiegels van talinolol verlagen. Het is niet bekend via welk mechanisme dit gebeurt maar mogelijk is dit via inductie van MRP2, P-glycoproteïne of CYP1A in de darm. Talinolol is in Nederland niet op de markt en daarom is de kans klein dat deze interactie in Nederland optreedt.

Recent is uit onderzoek gebleken dat geelwortel de werkzaamheid van het geneesmiddel tamoxifen (gebruikt bij borstkanker) kan doen afnemen. De werkzame stof nam in een groep patiënten met gemiddeld 13 procent af, maar in sommige gevallen zelfs met meer dan dertig procent. In een aantal gevallen zakte de plasmaspiegel van tamoxifen hierdoor tot onder de minimaal benodigde grenswaarde.

Er zijn in goed opgezette klinische onderzoeken geen klinisch relevante effecten gevonden op de plasmaspiegels en metabolietpatronen van de geneesmiddelen midazolam, flurbiprofen en paracetamol als gevolg van het gelijktijdig gebruik van deze geneesmiddelen met kruidenpreparaten met geelwortel.

Voor wat betreft mogelijke geneesmiddel interacties lijkt er geen reden te zijn om te adviseren het gebruik van kruidenpreparaten met geelwortel niet te starten of te stoppen in combinatie met andere geneesmiddelen, maar zoals aangegeven is voorzichtigheid geboden in combinatie met imatinib, tamoxifen en sulfasalazine en extra monitoring aan te bevelen.

Regulier gebruik van geelwortel bij het bereiden van voedsel leidt niet tot risico op wisselwerkingen.

Referenties

  • Burchert A, Wang Y, Cai D, et al. Compensatory PI3-kinase/Akt/mTor activation regulates imatinib resistance development. Leukemia 2005;19(10):1774-1782.
  • Colalto C. Herbal interactions on absorption of drugs: Mechanisms of action and clinical risk assessment. Pharmacol Res 2010;62(3):207-227.
  • EMA-HMPC (2009). Community Herbal Monograph on Curcuma Longa L., Rhizoma. https://www.ema.europa.eu/documents/herbal-report/assessment-report-curcuma-longa-l-rhizoma_en.pdf
  • Ghalaut VS, Sangwan L, Dahiya K, Ghalaut PS, Dhankhar R, Saharan R. Effect of imatinib therapy with and without turmeric powder on nitric oxide levels in chronic myeloid leukemia. J Oncol Pharmacy Practice 2012;18(2):186-190.
  • Hussaarts GAM et al. Impact of Curcumin (with or without Piperine) on the Pharmacokinetics of Tamoxifen. Cancers 2019; 11(3):403
  • Juan H, Terhaag B, Cong Z, et al. Unexpected effect of concomitantly administered curcumin on the pharmacokinetics of talinolol in healthy Chinese volunteers. Eur J Clin Pharmacol 2007;63(7):663-668.
  • Kusuhara H, Furuie H, Inano A, et al. Pharmacokinetic interaction study of sulphasalazine in healthy subjects and the impact of curcumin as an in vivo inhibitor of BCRP. Brit J Pharmacol 2012;166(6):1793-1803.