Het griepvirus veroorzaakt griep (influenza). De griepprik beschermt u daartegen. De griepvirussen die in Nederland heersen veranderen regelmatig. Hierdoor kan er elk jaar een ander virus een griepgolf veroorzaken. Daarom is de werkzame stof in de prik elk jaar anders.

Hoe werkt de griepprik?

De griepprik helpt het lichaam zich te beschermen tegen het griepvirus. Doordat griepvirussen veranderen, wordt jaarlijks de samenstelling van de griepprik aangepast. In het voorjaar bepalen deskundigen welke griepvirussen in de komende winter vermoedelijk het meest zullen voorkomen. Vervolgens wordt het nieuwe griepvaccin gemaakt. Deze is dan in het najaar, vóór het griepseizoen, beschikbaar. Voorheen was de griepprik gemaakt om bescherming te bieden tegen drie verschillende griepvirussen. Sinds 2019 worden in Nederland ook griepprikken gebruikt die tegen vier verschillende griepvirussen bescherming bieden. Met deze nieuwe griepprik is de kans kleiner dat u griep krijgt.

U krijgt de griepprik via een injectie, meestal in een spier van uw bovenarm. De griepprik wordt elk jaar in het najaar gegeven. Hierna duurt het ongeveer 2 weken tot u beschermd bent. Ook dan kunt u nog griep krijgen, maar u heeft hiervan dan wel minder klachten. De griepprik helpt niet tegen andere virussen die verkoudheid veroorzaken. Bij verkoudheid horen klachten als hoesten, niezen, verstopte neus en/of keelpijn.

Zijn er verschillende griepprikken?

Er zijn 2 verschillende soorten van de griepprik in Nederland. De griepprik in het Nationaal Programma Grieppreventie van de overheid is een geïnactiveerde griepprik. In deze griepprik zitten stukjes griepvirus. Deze stukjes griepvirus zijn onschadelijk gemaakt. Na de griepprik wekt het lichaam afweerstoffen op tegen deze stukjes virus. Zodra u in aanraking komt met een griepvirus zullen deze afweerstoffen dit griepvirus blokkeren, waardoor u niet of minder ziek wordt.

Daarnaast is er ook een levend verzwakt griepvaccin beschikbaar. Dit vaccin wordt via de neus toegediend aan kinderen van 2 tot 18 jaar. De actieve stof van dit vaccin bevat hele, verzwakte griepvirussen, zodat ze geen griep kunnen veroorzaken en zich ook niet kunnen verspreiden. Ook hiertegen zal het lichaam afweerstoffen vormen nadat het vaccin is toegediend. Deze afweerstoffen blokkeren griepvirussen zodat uw kind minder ziek wordt.

U kunt van beide griepprikken geen griep krijgen.

Wat zijn de voor- en nadelen van de griepprik?

De voordelen van de griepprik zijn:

  • U heeft minder kans om griep te krijgen, maar de bescherming is nooit 100%. Toch biedt de griepprik u de beste bescherming tegen de griep.
  • Als u toch griep krijgt, bent u minder ernstig en minder lang ziek.
  • Als u toch griep krijgt, heeft u minder kans op ernstige klachten, zoals longontsteking.

De nadelen van de griepprik zijn:

  • Op de plek van de prik kunt u kort last hebben van wat pijn, roodheid of een lichte zwelling.
  • De dagen na de prik kunt u last hebben van moeheid, hoofdpijn en spierpijn.
  • U moet jaarlijks de griepprik halen om beschermd te blijven.

7 misverstanden over de griepprikOver de griepprik gaan diverse misverstanden rond. We zetten de feiten voor u op een rij:

Is de griepprik veilig?

Het CBG beoordeelt het griepvaccin en besluit of het op de markt mag komen. Het CBG stelt daarbij hoge eisen. Elk medicijn heeft bijwerkingen, zo ook de griepprik. Echter, de voordelen (de werkzaamheid) moeten groter zijn dan de nadelen (de bijwerkingen), anders wordt een medicijn niet toegelaten. Het CBG heeft als medicijnautoriteit het beste inzicht in de bewezen werkzaamheid en veiligheid van de griepprik.

Wilt u meer informatie over de griepprik? Lees dan de bijsluiter. Voor het melden van bijwerkingen gaat u naar Bijwerkingencentrum Lareb.

Hoe goed werkt de griepprik?

Voordat de griepprik op de markt is toegelaten, is er uitgebreid onderzoek gedaan naar de werking van de griepprik. Hieruit blijkt dat de griepprik bij gezonde personen tussen de 50% en 70% bescherming biedt tegen griep. Dit betekent dat als u de griepprik haalt, u minstens de helft minder kans heeft op griep.

De griepprik werkt dus niet altijd en niet bij iedereen even goed. Want:

  • De bescherming die de griepprik biedt kan variëren per seizoen. Dit komt omdat de virussen waarop de griepprik is gebaseerd niet altijd dezelfde virussen zijn die voorkomen tijdens de jaarlijkse griepgolf.
  • Mensen met een lage weerstand maken minder afweerstoffen aan, na het krijgen van de griepprik. Zij kunnen daardoor nog steeds griep krijgen, al is die meestal minder erg. Ook bij hen is de kans op griep na de griepprik kleiner. Mensen met een lage weerstand hebben een grotere kans op griep. Griep kan bij hen ernstiger verlopen, zoals het krijgen van een longontsteking.

Bedrijven werken voortdurend aan het verbeteren van griepvaccins. De Europese richtlijn voor Griepvaccins helpt de bedrijven met hoe zij de werkzaamheid en veiligheid van deze vaccins goed kunnen aantonen, ook nadat ze op de markt zijn.

Meer informatie over de griepprik

Heeft u nog vragen? Of weet u niet of u een griepprik moet halen? Of denkt u dat u de prik misschien niet mag hebben, bijvoorbeeld omdat u allergisch bent of zwanger? Vraag dan aan uw huisarts wat u moet doen. Meer informatie over vaccinaties.

Over de griep

Het griepvirus is erg besmettelijk. Door praten, niezen of hoesten kan het griepvirus zich verspreiden. Er zijn verschillende soorten griepvirussen, die regelmatig veranderen. Hierdoor kunt u dus ieder jaar opnieuw griep krijgen. Een griep is erger dan verkoudheid. De meeste mensen die griep krijgen hebben plotseling last van:

  • koorts (39 graden of hoger) 
  • hoesten 
  • hoofdpijn 
  • spierpijn 
  • keelpijn

Vaak zullen de klachten binnen 1 tot 3 weken over zijn. Toch overlijden er jaarlijks in Nederland naar schatting enkele honderden tot wel enkele duizenden mensen aan de ernstige gevolgen van griep, zoals een longontsteking. Dit zijn vaak oudere mensen, mensen die al een ernstige ziekte hebben en/of een geringe afweer.

Mensen die een grotere kans hebben om ernstig ziek te worden door het griepvirus behoren tot de risicogroep. Zij krijgen daarom ieder najaar een uitnodiging voor een griepprik.

Video: zes vragen over de griepprik

Professor Ton de Boer, voorzitter van het CBG, heeft op 22 oktober 2019 in een kort video-interview met Plus Online antwoord gegeven op zes vragen over de nieuwe griepprik.

Bekijk hier de video.