Er zijn in Nederland verschillende soorten afslankmedicijnen geregistreerd. Deze medicijnen helpen mensen met (ernstig) overgewicht en bijbehorende gezondheidsproblemen wanneer afvallen door het aanpassen van de levensstijl niet lukt. Een arts kan in dit geval afvalmedicatie voorschrijven. Het gebruik van deze medicijnen moet altijd onder begeleiding van een arts.
Wanneer heb je (ernstig) overgewicht?
Bij overgewicht heb je een BMI (Body Mass Index) tussen 25 en 30. Bij ernstig overgewicht (obesitas) is je BMI 30 of hoger. Als je jezelf ‘wat te zwaar’ vindt, betekent het niet meteen dat je overgewicht of obesitas hebt. Bij overgewicht en obesitas kun je ook andere gezondheidsklachten hebben. Zoals moe zijn, benauwdheid en pijn in je gewrichten. Je hebt daarnaast een verhoogd risico op gezondheidsproblemen, zoals diabetes type 2 en hart- en vaatziekten.
Hoe werken afslankmedicijnen?
De meest bekende groep afslankmedicijnen heeft een werkzame stof die lijkt op een hormoon in je lichaam. Dit hormoon heet ‘glucagon-like peptide-1’ (GLP-1). Dit hormoon komt vrij in de darmen nadat je hebt gegeten. Het gaat hierbij om medicijnen met de werkzame stof semaglutide, tirzepatide, of liraglutide.
Bij mensen met overgewicht hecht het hormoon GLP-1 zich onder andere in de hersenen. In je hersenen wordt eetlust en gevoel van honger geregeld. Door gebruik van medicijnen die op GLP-1 lijken voel je je eerder vol. Je hebt daardoor minder honger en minder zin om te eten. Hierdoor verlies je uiteindelijk gewicht.
Soorten afslankmedicijnen
Als je last hebt van (ernstig) overgewicht en bijbehorende gezondheidsproblemen kan het nodig zijn om gewicht te verliezen. Afslankmedicijnen worden pas ingezet wanneer afvallen door het aanpassen van de levensstijl niet lukt.
Bekende voorbeelden van afslankmedicijnen zijn: GLP-1 medicijnen (GLP-1 agonisten), naltrexon/bupropion en orlistat.
Orlistat
|
Werkzame stof |
Product naam |
Toediening |
Indicatie (algemeen)* |
|
Orlistat |
Oraal, 3 keer per dag 1 capsule (60 mg) of 1 kauwtablet (27 mg) |
Gewichtsverlies bij volwassenen voor een periode niet langer dan 6 maanden. | |
|
Oraal, 1 keer per dag 1 capsule (120 mg) |
Gewichtsverlies bij volwassenen.** | ||
|
Oraal, 1 keer per dag 1 capsule (120 mg) |
Gewichtsverlies bij volwassenen.** |
Bupropion/naltrexon
|
Werkzame stof |
Product naam |
Toediening |
Indicatie (algemeen)* |
|
Bupropion (HCl) en naltrexon (HCl) |
Oraal, 4 tabletten per dag (opbouwen in een periode van 4 weken) |
Gewichtsbeheersing bij volwassenen*** |
GLP-1 agonisten
|
Werkzame stof |
Product naam |
Toediening |
Indicatie (algemeen)* |
|
Liraglutide |
Injectie, 1 keer per dag |
Gewichtsbeheersing bij kinderen vanaf 6 jaar, adolescenten en volwassenen | |
|
Injectie, 1 keer per dag |
Gewichtsbeheersing bij adolescenten en volwassenen | ||
|
Injectie, 1 keer per dag |
Gewichtsbeheersing bij adolescenten en volwassenen | ||
|
Injectie, 1 keer per dag |
Gewichtsbeheersing bij adolescenten en volwassenen | ||
|
Injectie, 1 keer per dag |
Gewichtsbeheersing bij adolescenten en volwassenen | ||
|
Semaglutide |
Injectie, 1 keer per week |
Gewichtsbeheersing bij adolescenten en volwassenen | |
|
Tirzepatide |
Injectie, 1 keer per week |
Gewichtsbeheersing bij volwassenen |
* De exacte indicatie is te vinden in de productinformatie
** Gebruik van deze middelen moet na 12 weken worden gestopt als het gewichtsverlies vanaf start minder dan 5% is.
*** Bij gebruik van dit middel moet na 16 weken worden gestopt als het gewichtsverlies vanaf start minder dan 5% is of als bij jaarlijkse evaluatie blijkt dat het gewichtsverlies van 5% niet behouden is gebleven.
Wat zijn bekende bijwerkingen van afslankmedicijnen?
Net als elk medicijn kunnen ook afslankmedicijnen bijwerkingen geven. De meest voorkomende bijwerkingen zijn: misselijkheid, braken, verstopping of diarree.
De bijwerkingen zijn vaak mild en verdwijnen na een paar dagen. Sommige bijwerkingen, zoals misselijkheid, braken en diarree, kunnen leiden tot ernstigere complicaties. Denk aan ernstige uitdroging. Hierdoor is ziekenhuisopname soms nodig.
Een overzicht van de bijwerkingen vind je in de bijsluiter van elk (afslank)medicijn.
Waarom zijn afslankmedicijnen alleen op recept te krijgen?
Afslankmedicijnen zijn alleen op recept verkrijgbaar. Dat betekent dat je eerst naar een arts moet. Dit is om verschillende redenen belangrijk:
- Een arts bekijkt of een afslankmedicijn bij jou past. Ook heeft niet elk afslankmedicijn dezelfde indicatie. Een arts stelt daarom eerst de juiste diagnose en bepaalt of het medicijn nodig en veilig is.
- Je arts en/of apotheker controleert welke andere medicijnen je gebruikt en/of allergieën je hebt. Sommige medicijnen mogen niet samen met afslankmedicijnen worden gebruikt.
- Bij afslankmedicijnen is vaak medische begeleiding nodig. Ze kunnen bijwerkingen geven, zoals misselijkheid of maag- en darmklachten. Een arts volgt het effect van het medicijn en in hoeverre de dosis moet worden aangepast. Als je overweegt afslankmedicijnen te gebruiken om af te vallen, bespreek het altijd met je arts.
Receptmedicijnen online kopen
Het komt steeds meer voor dat receptplichtige medicijnen, online zonder recept te koop zijn. Dit mag volgens de wet niet. Dit zie je ook bij afslankmedicijnen en diabetesmedicijnen die gebruikt worden om af te vallen. Wij raden het af om zo aan je medicijnen te komen, want je weet niet wat je koopt. Het is onduidelijk wat erin zit, hoe je het moet gebruiken en dus ook wat de gevolgen voor je gezondheid zijn. Het kan hierdoor zelfs gevaarlijk zijn.
