Het Chikungunya-vaccin Ixchiq kan in zeer zeldzame gevallen ernstige bijwerkingen veroorzaken, waaronder ontsteking van de hersenen en hersenvliesontsteking. Dit blijkt uit de Europese beoordeling van meldingen over het vaccin. In enkele gevallen leidde dit tot ziekenhuisopname of overlijden. Medicijnautoriteit CBG adviseert om het vaccin alleen toe te dienen bij personen met een hoog risico op het oplopen van een chikungunya-infectie.  

Lees de DHPC

Wat is Ixchiq?

Ixchiq is een levend verzwakt vaccin dat sinds juni 2024 toegelaten is om mensen te beschermen tegen de ziekte die door het chikungunya-virus wordt veroorzaakt. 

Wat is er aan de hand?

Er zijn ernstige bijwerkingen gemeld na gebruik van Ixchiq, waaronder hersenontsteking (encefalitis) en hersenvliesontsteking (meningitis), die in sommige gevallen leidde tot ziekenhuisopname of overlijden. Deze kwamen vooral voor bij mensen van 65 jaar en ouder en bij mensen met een gebrekkig immuunsysteem door ziekte of medicijngebruik, maar ook bij enkele gezonde jongvolwassenen.  

Voorbeelden van klachten die duiden op een ontsteking van de hersenen of hersenvliezen zijn verwardheid, slaperigheid, koorts, hoofdpijn, stuipen en nekstijfheid.  

Op basis van deze nieuwe veiligheidsgegevens heeft het Europees Medicijnagentschap (EMA) opnieuw de voordelen tegen de risico's afgewogen en de indicatie van Ixchiq beperkt. 

Artsen mogen het vaccin nu alleen geven aan personen van 12 jaar en ouder die een hoog risico lopen op de ziekte chikungunya. Mensen met een verzwakt immuunsysteem mogen het vaccin niet krijgen. 

De productinformatie van Ixchiq wordt aangepast. 

Advies aan artsen

  • Dien Ixchiq alleen toe aan personen van 12 jaar en ouder met een hoog risico op het oplopen van een chikungunya-infectie. 

  • Vermijd Ixchiq bij personen met een gebrekkig of onderdrukt immuunsysteem als gevolg van ziekte of medicamenteuze behandeling. 

  • Dien Ixchiq niet tegelijkertijd toe met andere vaccins.  

  • Meld alle vermoedelijke bijwerkingen bij Bijwerkingencentrum Lareb.

Advies aan reizigers

  • Overweeg je een vaccinatie tegen chikungunya? Neem dan contact op met je zorgverlener om te bepalen of dit vaccin geschikt is voor jou. 
  • Heb je het Ixchiq-vaccin onlangs gekregen en heb je vragen of zorgen? Check de online bijsluiter voor meer informatie over de bijwerkingen en wanneer je medische hulp moet inschakelen.  

Brief met risico-informatie

Valneva, de fabrikant van Ixchiq, heeft een brief met belangrijke risico-informatie verstuurd over dit onderwerp. Hierin staat advies voor artsen, apothekers of andere zorgverleners over dit medicijn. Medicijnautoriteit CBG en de Inspectie voor Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) werken mee aan deze brief.  

Deze brief is gestuurd aan het hoofd van reizigersvaccinatiepoliklinieken in ziekenhuizen, het hoofd van reizigersvaccinatieklinieken en de hoofden van de GGD’s.  

Het signaleren en analyseren van bijwerkingen tijdens de gehele levenscyclus van een geneesmiddel noemen we geneesmiddelenbewaking of farmacovigilantie. Dit is een kerntaak van het CBG. In geval van urgente en/of belangrijke veiligheidsissues brengen we medische beroepsbeoefenaren door middel van een DHPC op de hoogte.